گیل خبر/ راه آهن رشت - کاسپین به عنوان یکی از مهمترین پروژه‌های ریلی کشور با هدف تکمیل کریدور شمال – جنوب، از فروردین امسال آماده افتتاح رسمی است.

اجرای این پروژه علاوه بر اهمیت در حمل و نقل داخلی، بار و مسافر استان گیلان از نظر ایجاد یک کریدور ریلی جدید برای صادرات و واردات کشور و همچنین ترانزیت کالا از مناطق شمالی به خلیج فارس، آب‌های آزاد بین‌المللی و دیگر کشور‌های همسایه ایران نیز بسیار مهم است.

بر اساس آنچه در خبر‌ها آمده است؛ ساخت راه آهن رشت - کاسپین در سال ۱۳۸۵ کلید خورد، اما در یک برهه ۱۳ ساله فقط ۳ درصد پیشرفت داشت، عملیات اجرایی این پروژه در سال ۱۳۹۸ از محل اعتبارات عمرانی ملی آغاز شد و عملیات ریل گذاری کل مسیر رشت - کاسپین پس از اعلام هدفگذاری‌های متعدد بالاخره در دولت سیزدهم به پایان رسید و اکنون ۱۰۰ درصد زیرسازی و ۱۰۰ درصد روسازی این پروژه ریلی انجام شده است.

طبق اعلام مسئولان استانی، راه آهن رشت – بندر کاسپین با هزینه کرد بیش از ۳۰ هزار میلیارد ریال احداث شده است که ارزش روز آن بالغ بر ۶۰ هزار میلیارد ریال برآورد می‌شود.

 

همچنین بنا بر گفته کارشناسان فنی، این خط ریلی به طول ۳۷ کیلومتر (با خطوط ایستگاهی ۴۰ کیلومتر)، تعداد خطوط یک خطه: ۲۷/۷ کیلومتر و تعداد خطوط دو خطه: ۹/۳ کیلومتر، دارای ۱۶ پل خاص مجموعا به طول ۶۵۰ متر و دارای ۲۳۱ ابنیه فنی تیپ و متفاوت با پل‌های معمول است

 

خط آهن رشت - کاسپین نقطه اتصال دریا به دریا پروژه‌ای که قرار بود در دومین سفر استانی هیات دولت به گیلان با حضور رئیس جمهور شهید بهره برداری شود ؛ با شهادت رئیس جمهور و همرانش زمان افتتاح این پروژه نا مشخص ماند ؛ افتتاح چنین پروژه با اهمیتی اکنون چشم انتظار افتتاحی باشکوه با یاد و خاطره شهید جمهور و با حضور مهمانانی از کشورهای همسایه است.

این گزارش می افزاید: ساخت مسیر رشت - کاسپین در سال ۹۸ کلید خورد؛ اما عمده آن در دولت سیزدهم به انجام رسید. این پروژه که اهمیت ویژه‌ای در حوزه حمل و نقل داخلی، بار و مسافر دارد، بندر کاسپین را به خط آهن سراسری وصل کرده و نقطه اتصال دریای خزر در شمال کشور به خلیج فارس، آب‌های آزاد بین‌المللی و دیگر کشورهای همسایه ایران خواهد بود.

طول این راه‌آهن ۳۵ کیلومتر است و برای ساخت آن ۱۷ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال اعتبار هزینه شده است و تکمیل و بهره برداری از آن افزون بر تسهیل رویه‌های صادراتی، وارداتی و ترانزیت کشور یکی از مهم‌ترین و راهبردی ترین راه‌گذرها یا کریدورهای حمل‌ونقل بین‌المللی را (کریدورشمال - جنوب) را پس از گذشت ۲۴ سال فعال می‌کند.

این کریدور که بر اساس امضای توافقنامه ۱۲ سپتامبر سال ۲۰۰۰ ( ۲۲ شهریور ۱۳۷۹) بین دولت‌های ایران، روسیه و هند شکل گرفته اکنون بین ۱۳ کشور جمهوری آذربایجان، بلاروس، بلغارستان، ارمنستان، هند، ایران، قزاقستان، قرقیزستان، عمان، روسیه، تاجیکستان، ترکیه و اوکراین به تصویب رسیده است که اروپای شمالی و غربی، فدراسیون روسیه، قفقاز، خلیج فارس (مسیر غربی)، آسیای مرکزی، خلیج فارس (مسیر شرقی) و دریای خزر، ایران، خلیج فارس (مسیر مرکزی) را به یکدیگر متصل می‌کند.

پیش از این خط ریلی قزوین - رشت تا ایستگاه جیرده این شهرستان (رشت ) در سال ۱۳۹۷ به بهره برداری رسید و ادامه این پروژه از ایستگاه جیرده تا منطقه آزاد تجاری صنعتی انزلی بندر کاسپین) با عنوان پروژه راه آهن رشت - انزلی شاخه بندر کاسپین به طول حدود ۳۵ کیلومتر در دو قطعه ۶ و هفت در دستور کار شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور قرار گرفت.

پروژه راه آهن رشت – کاسپین  بعنوان تکمیل کننده کریدور ریلی شمال - جنوب از پروژه های راهبردی و مهم کشور است که می‌تواند نقش بسزایی در تسریع صادرات و واردات جمهوری اسلامی ایران با کشورهای روسیه و جمهوری‌های قفقاز و نیز کشورهای اسکاندیناوی و شمال اروپا ایفا کند.

بهره‌برداری از خط ریلی رشت - کاسپین زمینه‌سازی برای توسعه روابط میان اعضای اوراسیا با کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس و یکی از مهمترین شاخص‌های تحقق سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی در حوزه مناطق آزاد است. با اتصال منطقه آزاد انزلی به خط ریل سراسری در پیر بازار رشت، شاهد اتصال ۲ دریای شمالی و جنوبی ایران خواهیم بود.

با تکمیل راه‌آهن رشت کاسپین، یکی از مهمترین زیرساخت‌های فعال‌سازی کریدورهای عبوری از کشورمان به ویژه گذرگاه شمال جنوب تکمیل می‌شود و اتصال ریل به منطقه آزاد انزلی، زمینه فعال‌سازی ظرفیت‌های ترانزیتی شمال کشور را به‌همراه خواهد داشت. کمتر از ۲ کیلومتر از مسیر ۳۷ کیلومتری خط ریل در محدوده منطقه آزاد انزلی واقع شده و احداث چند صد متر خط ریلی با فناوری خاص جهت اتصال به سینی دوار که نقطه اتصال و نقل و انتقال کالا میان کشتی و خط آهن است در این منطقه انجام شده است.

لذا کشورمان بهترین سرزمین منطقه برای حمل و نقل و ترانزیت است و بهره‌برداری از این خط ریلی زمینه‌سازی برای توسعه روابط میان اعضای اوراسیا با کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس است و یکی از مهمترین شاخص‌های تحقق سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی در حوزه مناطق آزاد، ایفای نقش محوری در مناسبات حمل و نقلی کشورهای فرامنطقه‌ای است..

راه آهن رشت – بندر کاسپین نبض حیاتی تجارت ایران با اوراسیا است.

 

اهمیت تکمیل حمل و نقل ریلی شمال – جنوب از نگاه رهبر انقلاب 

راه‌اندازی خط آهن رشت- آستارا موجب تکمیل خط حمل و نقل شمال- جنوب و به نفع هر دو کشور ایران و روسیه است.

 نیوز در دیدار 28 تیرماه رهبر انقلاب با ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه، مسائل مختلف عنوان و بر اهمیت خط آهن و ترانزیت تاکید شد. 

28 تیر ماه 1401 بود که رهبر انقلاب در دیدار با ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه علاوم بر عنوان مسائل مختلف ، به اهمیت خط آهن و ترانزیت تاکید داشتند و ایشان با آگاهی از راه اندازی خط آهن رشت – آستارا به عنوان تکمیل کننده خط حمل و نقل شمال – جنوب و به نفع هر دو کشور ایران و روسیه اشاره داشتند.

ایشان با تأیید سخنان رئیس‌ جمهور روسیه درباره ضرورت راه‌ اندازی خط آهن رشت- آستارا، این کار را موجب تکمیل خط حمل و نقل شمال- جنوب و به نفع هر دو کشور دانستند.»

 

نقش مهم و حیاتی بندر کاسپین در ترانزیت کالا و تجارت

در این رابطه معاون وزیر راه وشهرسازی بهره برداری از این محور ریلی را موجب توسعه ترانزیت و انتقال بارهای ورودی از دریای خزر و کشور روسیه به‌سمت بنادر جنوبی کشور دانست و تأکید کرد: این خط ریلی شرایط جدیدی در حمل و نقل ریلی کشور ایجاد می‌کند.

خادمی طول مسیر راه آهن رشت-کاسپین را ۳۷ کیلومتر اعلام‌کرد و اظهار داشت: احداث ۱۸ دستگاه تقاطع و پل بزرگ و ۲۴۳ آبرو در این مسیر کوتاه یکی از اقدامات قابل توجه در توسعه زیرساخت‌های ریلی کشور است.

وی با اشاره به صعوبت عملیات اجرایی راه آهن رشت_کاسپین ادامه‌داد: با توجه به زمین‌های کشاورزی اطراف و تملک اراضی مسیر از یک سوء و لجنی و آبدار بودن زمین‌های مسیر ساخت راه آهن از سویی دیگر این خط ریلی یکی از سخت‌ترین پروژه‌های راه‌سازی کشور محسوب‌می‌شود.

همچنین عباس خطیبی معاون ساخت و توسعه راه آهن، بنادر و فرودگاه‌های شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور گفت: این‌پروژه در بخش‌های ایستگاهی هم با سرعت درحال تکمیل است.  

خطیبی با اشاره به تاکیدات شهید رئیسی و نیز پیگیری‌های مکرر استاندار گیلان در خصوص اتمام این خط ریلی، این پروژه یکی از مهمترین و اساسی‌ترین پروژه‌های ریلی کشور است که کریدور شمال - جنوب را در شاخه میانی دریا خزر به دریای عمان و خلیج فارس متصل می‌کند.    افزود: هم‌اکنون این پروژه آماده بهره برداری است.  

 

راه آهن رشت - آستارا دغدغه رئیس جمهور شهید  و مورد تاکید رهبر انقلاب است

استاندار گیلان هم در باره اهمیت این پروژه با بیان اینکه پروژه راه آهن رشت- کاسپین به مرحله نهایی رسیده  است،گفت : این پروژه تکمیل کننده کریدور شمال- جنوب و شرق به غرب بوده و نقش مهم و حیاتی در ترانزیت کالا و تجارت خواهد داشت

اسداله  عباسی در این رابطه ، افتتاح راه آهن رشت - کاسپین را موجب اتصال کریدور شمال به جنوب دانست و تاکید کرد: با سفر رئیس جمهور به گیلان، بهره برداری از این پروژه راهبردی در دستور کار قرار گرفت؛ البته قرار بر این بود که میزبان رئیس جمهور باشیم، اما تقدیر الهی اینگونه رقم خورد که از وجود رئیس جمهور مجاهد و فداکارمان محروم شویم.

وی راه آهن رشت - کاسپین و خط ریلی رشت - آستارا را شاهرگ حیاتی استان و عامل ایجاد تحول اقتصادی در کشور دانست و بیان کرد: راه آهن رشت - کاسپین آماده افتتاح بوده و طی روزهای آینده با حضور سرپرست ریاست جمهوری به بهره برداری می رسد؛ راه آهن رشت - آستارا که دغدغه رئیس جمهور و مورد تاکید رهبر انقلاب است، نیز پیگیری می شود و کارها را آغاز کردیم.

استاندار گیلان با بیان اینکه راه آهن رشت - آستارا اقتصاد منطقه آسیای میانه و قفقاز و اوراسیا را متحول می کند، افزود: با تکمیل این راه آهن می توانیم با دنیا ارتباط بگیریم و رشد اقتصادی کشور را محقق کنیم

 

ناگفته هایی از اراده پیمانکاران با مطالبات 600 میلیار تومانی با  تکمیل خط ریلی رشت – بندر کاسپین

این روزها آنچه که مهم است و  اگر چه نمی توان تاخیر در راه اندازی راه آهن رشت – کاسپین را کتمان کرد ،  اما باید واقعیت را پذیرفت که طولانی شدن از زمان بهره برداری راه آهن رشت – کاسپین  شائبه هایی را هر از گاهی مطرح می کرد ؛ شائبه هایی که هیچ استدلالی را با خود به همراه نداشت.واقعیت این بود که منابع دولت محدود بود  و عملا جذب منابع به صورت قطره چکانی بهره برداری از پروژه ای با چنین اهمیت که در اقتصاد فرا منطقه ای و بین المللی  نقش ایفا می کرد را با تاخیر روبرو می نمود.

از سویی با همه منابع محدود پیمانکاران هم با همان اراده ملی و با درک درست از محدودیت های مالی دولت از قطار توسعه استان پیاده نشده و شبانه روز برای تکمیل راه آهن رشت – کاسپین تلاش کردند.

در جریان ساخت این پروژه حیاتی که نبض تجارت ایران در کریدور شمال – جنوب در اختیار داشت پیوسته با کمترین منابع دریافتی بیشترین خدمات را همین پیمانکاران داشته اند ؛ در بخش عملیات زیرسازی استراتوس شرکتی معتبر در قواره بین المللی و خانه گستر هم شرکتی بومی با توانمندی و تجربه لازم و کارنامه ای موفق از اجرای چندین پروژه بزرگ ملی و  عملیات  روسازی شرکت تیراژ و شرکت هایی که ساخت ایستگاهها را عهده دار هستند  نامشان در تکمیل پروژه راه آهن رشت – کاسپین ماندگار خواهد بود.

این پروژه با برخورداری از همه استانداردهای فنی و مهندسی این روزها در آستانه افتتاح است.

شهید استاد مطهری در کتاب حق و باطل جملاتی به این مضمون نوشته‌اند: از کودکی همیشه این سوال برایم مطرح بود که: چرا قطار تا وقتی ایستاده است کسی به او سنگ نمی‌زند... اما وقتی قطار به راه افتاد سنگباران می‌شود....
این معما برایم بود تا وقتی که بزرگ شدم و وارد اجتماع شدم دیدم، این‏ قانون کلی زندگی ماست که هر کسی و هر چیزی تا وقتی که ساکن‏ است مورد احترام است، تا ساکت است مورد تعظیم است...
اما همین‌که به راه افتاد و یک قدم برداشت نه تنها کسی کمکش نمی‏کند، بلکه‏ سنگ است که به طرف او پرتاب می‏شود و این نشانه یک جامعه مرده است.
ولی یک جامعه زنده فقط برای کسانی احترام قائل است که: متکلم هستند نه‏ ساکت، متحرکند نه ساکن، باخبرترند نه بی‏خبرتر

اما راه آهن چه وضعیتی داشت ؛ پروژه راه آهن رشت – کاسپین که به طول 7/35 کیلومتر که از فلک ده در جیرده شروع می شود با عبور از روستاهای اطراف وارد روستاهای اطراف پیرباز از جمله جیر سر و سپس خمام و با عبور از روستاهای خمام از طریق تقاطع غیر همسطح که در حدفاصل مسیر خمام – حسن رود  احداث شد به درب ورودی بندر کاسپین می رسد ، 600 متر از راه آهن غیر از مسیر ذکر شده نیز در داخل محوطه منطقه آزاد با اعتبار سازمان منطقه آزاد برای اتصال ریل از محل درب ورودی تا پای اسکله قرار شد که ساخته شود و در این رابطه سازمان منطقه آزاد به تکیف خود عمل کرده و ریل گذاری در داخل محوطه انجام شده است.

حال از 7/35 کیلومتر که از ابتدا به صورت دو قطعه 6 و 7 به دو پیمانکار واگذار شد و شرکت های خانه گستر و استراتوس از پیمانکاران مجرب در بخش عملیات زیرساخت بودند که کارشان به اتمام رسیده و در بخش رو سازی و ریل گذاری هم شرکت تیراز به تعهد خود عمل نموده است.

آنچه که حائز اهمیت است در چندین نطقه راه بند و چند نقطه پل رو گذر پیش بینی شده که مجددا می باید به مناقصه گذاشته شود اما موقتا تا ایجاد راه بندها با استقرار نفر می توان موقتا راه آهن را مورد بهره برداری قرار داد اما تزریق منابع مالی برای احداث موارد صدرالاشاره ضروری است.

 عملیات ساخت پروژه رشت – کاسپین در بخش زیرسازی و روسازی تکمیل شده است اما بنا بر همان اراده ای که از آن نام برده شد مطالبات پیمانکاران در این دو بخش بالغ بر 600 میلیارد تومان تخمین زده می شود که این مهم نشانگر عزم و اراده ملی پیمانکاران و خصوصا پیمانکار بومی برای توسعه کشور و استان می توان به آن تاکید کرد.

در این باره بیشتر بخوانید: 

مدیر حوزه طرح های شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل در گیلان: پیشرفت 99.5 درصد راه آهن رشت – بندر کاسپین / تقاضا برای تخصیص بودجه به مطالبات پیمانکاران

هادی حق شناس کارشناس اقتصادی: تردیدی نیست راه آهن رشت - کاسپین یک مزیت نسبی برای ایران است

محمد کاظم شکوهی راد کارشناس اقتصادی: راه آهن رشت-کاسپین تغذیه کننده مقصدهای داخلی و مقاصد شرق و جنوب شرق آسیا و اروپاست

رضا مسرور مدیر عامل اسبق منطقه آزاد انزلی: فرصت ها دائمی نیست / معاهده اوراسیا را باید جدی گرفت

سامان نظری، تولید کننده و عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی گیلان: راه آهن در منطقه آزاد انزلی فرصتی برای توسعه صادرات به بازار اوراسیاست

سید جلیل جلالی فر فعال اقتصادی در امور تجارت با روسیه: اتصال ریل رشت–بندر کاسپین موجب تسهیل تجارت خواهد شد