دغدغه های فرهنگی(43)؛رضا حقی
۱۴۰۱/۰۶/۱۰ ۱۱:۰۰ چاپ زمان مورد نیاز برای مطالعه: 8 دقیقه

گیل خبر/ در پی فراخوان پایگاه خبری تحلیلی گیل خبر به منظور طرح مباحث حرفه‌ای و بیان چالش‌ها و مشکلات حوزه فرهنگ و هنر و همچنین ایجاد گفتمان توسعه فرهنگی توسط متخصصین امر در استان گیلان، از این پس ذیل عنوان "دغدغه‌های فرهنگی" شاهد مقالات، نقطه نظرات، نقدها و یادداشت های هنرمندان و فعالان فرهنگی خواهیم بود.

در چهل و سومین شماره از سلسله مطالب "دغدغه‌های فرهنگی" یادداشت رضا حقی، مدرس و کارگردان تئاتر را میخوانیم:

مدیر کل اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی گیلان آقای ثقتی در مراسم مرحوم استاد رئیس زاده از پیشکسوتان تئاتر استان در سالن خاتم الانبیا گفت - باید کارهای فرهنگی وهنری به دست مردم و هنرمندان انجام گیرد و ما حمایت کننده باشیم - صحبتهای آقای ثقتی بارها از زبان مدیران آقای رئیسی گفته می شود و کار مردمی کردن مکرراً در این یکسال شنیده شده است.

ولی معمولاً راهکار و یا پیشنهادی در این خصوص ارائه نمی شود تا فاصله بین مردم و دولت کمتر شود تا همدلی و مشارکت بیشتری در سطح کشور احساس شود.

با تدفین سایه در باغ محتشم برنامه های مختلف فرهنگی و هنری در دو بخش دولتی و مردمی می تواند در آن مکان انجام گیرد.

در بخش دولتی ساخت یادمانی فاخر با هویت بومی و پی گیری تشکیل بنیاد سایه توسط اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی دو کار مهمی است که که می تواند صورت پذیرد.

در بخش مردمی نیز می توان کارهایی را انجام داد که احتیاج به هزینه مالی از طرف بخش دولتی نداشته باشد و به معنی واقعی کلمه مردمی انجام گیرد.
صرفا با ایجاد زیرساخت های اولیه هنرمندان و عموم مردم می‌توانند در آن مشارکت داشته باشند.

با انجام این کارها می توان شعار مردمی بودن را محقق کرد وآن را به عنوان الگویی جهت عملیاتی کردن شعار مردمی برای بخشها ی دیگر معرفی نمود تا در عمل نیز گامی جهت مشارکت اجتماعی مردم در راستای افزایش سرمایه اجتماعی برداشته شود.

با نام گذاری خیابان ملت - خیابان منتهی به مزار سایه - به نام خیابان ارغوان و همچنین کاشت درخت ارغوان در طرفین و همچنین وسط خیابان توسط هنرمندان و مردم این کار می تواند شروع شود.

امری که توسط همایون شجریان با اهدای اولین ارغوان برای مراسم تدفین سایه شروع شده، می تواند ادامه پیدا کند.

یک طرف خیابان به نهالهای اهدایی هنرمندان ملی و استانی اختصاص می یابد تا نهال‌های ارغوان با پلاکی که نام اهدا کننده همراه با بیوگرافی آن هنرمند بر روی آن درج شده است در پایین نهال نصب شود.

طرف دیگر وهمچنین وسط خیابان نهال های ارغوانی که توسط مردم با درج نام اهدا کننده روی پلاکی که پای هر درخت نصب می شود اجرا می گردد.
این حرکت می تواند این خیابان را با کمترین هزینه مالی به یک برند کشوری تبدیل نماید.

با توجه به مقاوم بودن درخت ارغوان و هزینه پایین نگهداری ونیز شکوفه دادن ارغوان در ایام عید نوروز تا اواسط خرداد و همزمانی گل دادن با حضور واوج گردشگر در شهر، رشت می تواندبه جاذبه گردشگری تبدیل شود.

با توجه به اشتیاق درخت ارغوان به گل دادن که حتی روی تنه درخت نیز شکوفه می دهد می توان شاهد خیابانی بسیار زیبا در این فصل ازسال شد.
خیابانی با ارغوان در طرفین و همچنین وسط آن که تنها در ورودی این یادمان ارغوانی کاشته نمی شود.

با امتداد کاشتن نهال ها در دو طرف مسیر فرعی یعنی حد فاصل خیابان اصلی تا سر مزار سایه به لحاظ بصری هدایت مسیر مزار و یادمان سایه توسط درخت های ارغوان ایجاد میشود.

۲ - با توجه به اینکه شهررشت بیش از یکصد آموزشگاه موسیقی دارای مجوز از اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی گیلان را دارا می باشد به راحتی می توان از این سرمایه بی نظیر جهت برگزاری هفتگی مراسم بر سر مزار سایه استفاده نمود به طور ثابت پنجشنبه و جمعه هر هفته می تواند به یک یا دو آموزشگاه های موسیقی اختصاص یابد تا آموزشگاه های سطح شهر با تابلوی خودشان به اجرای برنامه توسط هنرجویان و یا اساتید آموزشگاه بپردازند.

شبهای سایه یا شبهای ارغوان برای مردم رایگان اجرا می شود. در این برنامه‌هامی توان تکنوازی یا همنوازی همراه با خواندن تصنیف های جدید استاد سایه و یا بازخوانی تصنیف های قدیمی ایشان را شاهد بود.

اجرای این برنامه‌هابرای آموزشگاه های سطح شهر می تواند علاوه برتبلیغ مناسب منجر به دیده شدن هنرمندان آینده این شهر شود.

اتفاق مبارکی که به یک برند سازی شهری تبدیل می شود. آقای محمدرضا صفر پور رئیس انجمن موسیقی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی گیلان می تواند اجرای این بخش را به عهده گیرد چون ایشان تجربی کافی در زمینه برگزاری کنسرت های متعدد پژوهشی وآموزشی رایگان در دهه ۷۰ و ۸۰ در حوزه هنری گیلان را در کارنامه دارد.

۳ - با توجه به دارا بودن حدود ۱۵ انجمن ادبی در گیلان می توان روزهای خاص از هفته - مثل دوشنبه های هر هفته - برنامه شعرخوانی با عنوان عصری باشعر یا عصری با سایه یا شب شعر در این مکان برگزار نمود.

این برنامه ها میتوانند تخصصی مثل خوانش غزل، شعر نو، رباعی و یا آمیزه‌ای از گونه های مختلف شعر باشد که توسط شاعران استان خوانش می شود.
۴ - به منظور درگیر کردن عموم مردمی که ذوق سرایش شعر ندارند ولی علاقه به شعردر آنان وجود دارد اختصاص هر روز ثابت هفته مثل یکشنبه ها به مشاعره توسط مشتاقان مردمی انجام گیرد.

این مشاعره نیز می تواند در دو بخش اشعار سایه و یا اشعار شاعران دیگر باشد.

۵ - برگزاری سلسله برنامه های هفتگی یا ماهیانه با عنوان بررسی شعر سایه از زوایای مختلف مثل سایه ونجوم که در مراسم تدفین ایشان نیز به این مسأله اشاره شد .

با تحلیل و نقد و بررسی از زوایای مختلف در اشعار سایه می توان مقدمه خوبی برای آشنایی نسل آینده و درگیر کردن آن با آثار این شاعر تراز اول کشور شد. باب های جدیدی که کمتردر این کشور دیده و شنیده شده است مثل نگاه مقام معظم رهبری به اشعار سایه که در جمع محافظان سپاه درباره زیارت امام رضا صحبت میکنند و میگویند اگر نتوانستید زیارت امام رضا را بخوانید به زبان خودمان با حضرت رضا حرف بزنیم حتی اگر با لب تنها باشد اشکالی ندارد، که به عنوان مصداق شعری از سایه را می خوانند

گوش کن با لب خاموش سخن می گویم

پاسخم گو به نگاهی که زبان من و توست

یا در دیدار مهم مسئولان ارشد کشور که همزمان شده بود با لشکرکشی آمریکا و افغانستان و تهدید ایران ایشان باز هم شعری از سایه خواندند.

روزگاری شد و کسی مرد ره عشق ندید

حالیا چشم جهانی نگران من و توست

با انعکاس این نگاه ها می توان به بحث های حاشیه ای و دو قطبی سازی که توسط بعضی ها شروع شده است پایان داد.
انجام کارهای فوق و پیشنهادات بسیاری که توسط مردم در این زمینه ارائه می شود می تواند سرآغاز اقدام عملی باشد در زمینه کارهای فرهنگی هنری و تحقق شعار کارهای مردمی انجام دادن.

و علاوه بر آن اقدام عملی است که نام و یاد و شعر شاعران در بین مردم نسل به نسل انتقال یابد.

کاری که در مورد پیشینیان ما انجام نگرفت زمانی اشعار شیون فومنی از زبان اکثر مردم شهر شنیده می شد ولی چون از طریق رسانه ملی و رسانه‌های مکتوب و مجازی به آن پرداخته نشد هرروز از میزان استفاده اشعار توسط مردم کاسته می‌شود.

با اشعار سایه این ظلم را تکرار نکنیم

آقای ثقتی،

ما جز معدودافراد از نسل آرمان خواهی هستیم که زنده ایم و می نویسیم و هنوز بارقه امید کوچکی به مسئولین داریم که اگر بخواهند می‌توانند کار های بالا را انجام دهند شاید باوراین مسئله برای شما سخت باشد نسل آرمان‌خواه ما که هنوز امیدی ولو کوچک به نسل مدیران حاضر دارد می رود که منقرض شود!
با انجام کارهای بالا شاید بتوان این بارقه امید و دیدن مردم و مشارکت دادن آنان در جهت افزایش سرمایه اجتماعی را به نسل آینده انتقال دهیم. شاید.